Éllef
't getal 11
‘t Gékkengetal.
‘n Traddiezjoneel getal binne de vastelaovend. Óp d’n éllefde dag van de éllefde mond begeent de veurberéjding vur de vastelaovend. Dur is ‘ne Rò van Éllef. Jubieleja zin dur um de éllef jaor. D’n óptocht vertrékt um éllef övver twieje. De vastelaovesgroet is ’n verbastering van éllef ‘alaaf’.
Wòrum is éllef ’t gékkegetal?
Éllef kumt meugeluk van Ain-Lif en dè betieëkent ‘ènne övver’. Latter is ’t verbasterd tot ‘alf’ en dè is nog altidj ‘dwaas, zot, boze geest, duivel’. Éllef was ’t getal van de gek, de zonde en d’n duvel. Éllef was ’n kaoj getal, umdè ’t ieën mieër was dan de tien gebode. ’t Ging dur övverhin. Ók nao de vaaste mi de vastelaovend wore de tien gebode wal us övvertreje.
’t Getal éllef wérd meugeluk ók as gékkegetal gezie, umdè ’t ieën minder is dan twèèlef, ’t getal van pérféksie. Mi éllef bénne ge dus nie pérfekt. Dur was ’t twééleftallig stelsel: twéélef mond en twéélef ure. Dur ware twéélef artiekele van ’t geluuf en twéélef apostele.
D’n éllefde van d’n éllefde is presies fèrtig daag vur Kórsmis. Óp dizzen dag woor ’t joarwéérk afgeslote, de sjure zate vól, as d’n ògst teminste goe was geweest, de winjògst was binne en de paacht en de belasting mooste wéére betald. Vural de paacht en de tienden drukte zwaor óp de bevolking. ’n Jaor van zuinig zin, um èn alle verplichtingen te kanne vóldoe, woor afgeslote. De kinjer krege dien dag iets lékkers, de érrem mense en bedelaars wore van klier en ééte vurzie en dur was ’n reje vur ópluchting en fést. Saoves woor óp d’n éllefde van d’n éllefde hél wa wéggespuuld in de vólle herberg.
In ’t éllefde hoofdstuk van de Code Civil van Napoleon was ópgenómme dè ‘ne vólwassene, die krankzinnig was ónder behandeling moos wéére gestééld.
’t Getal éllef weesjt nò iets dè afwiekt, iets abnomaals.
‘Tur éllefder ure’ verweesjt nò de leste kans um ow lééve te béttere en béj ‘véjf vur twéélf’ weesjt de groeëte weezjer nò de éllef.
In ’t voetbal is ‘ne trap van de éllefmééterstip ’t gevolg van ’n fout. Mèr gelukkig kanne ge éllef ók zie as ‘n geluksgetal, umdè ’t utj twè kérre ’n ieën bestè en ieën was ’t allerhéjligste getal.
Graaf Adriaen van der Marck utj ’t Duitse Kleef gaf óp 11 november 1381 ’n groeët fést vur zin persenieël. Iederieën moog zich verkléjje as iemes anders en dè was ’n daverend sukses. Zin iedee woor övvergenómme en ’n traditie was gebórre.
D’n éllefde van d’n éllefde woor ‘ne gékkendag en éllef was ’t gékkengetal. Is di waor? Wie zal ’t zégge?
Of is éllef as vastelaovesgetal gekózze? Umdè ‘t ’t uurste getal is dè utj twieje presies gelieke céjfers bestè en mi vastelaovend is iederieën geliek.
We noeme vastelaovend gewoon ’t fést van ’t éllefde gebod: ge zaalt geniete!

